Pytania prejudycjalne do TSUE
Sąd Okręgowy w Częstochowie w dniu 31 maja 2024 r. skierował pierwsze pytania prejudycjalne do TSUE w sprawie WIBORu.
Pytania sprowadzają się do ustalenia:
– Czy dyrektywa Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich pozwala na badanie postanowień umownych dotyczących zmiennego oprocentowania w oparciu o wskaźnik referencyjny WIBOR?
– Czy zapisy umowy odnoszące się do WIBOR mogą zostać potraktowane jako nieuczciwe względem konsumenta, jeżeli nie był on właściwie poinformowany o ryzyku zmiennej stropy procentowej?
– Czy w przypadku wyeliminowania z umowy zapisu odnoszącego się do WIBOR możliwe jest dalsze funkcjonowanie umowy w oparciu o oprocentowanie oparte wyłącznie na marży banku ?
Analizując dotychczasowe prokonsumenckie orzecznictwo TSUE, wysoce prawdopodobnym jest, że sądy krajowe na mocy orzeczenia TSUE uzyskają możliwość usuwania WIBOR z umowy. Nie przesądza jednak to o automatyzmie usuwania WIBOR z umowy, każda sprawa będzie wymagała indywidualnej oceny. Stanowisko Polski w sprawie pytań prejudycjalnych skierowanych do TSUE ws. WIBORu źródło: https://businessinsider.com.pl/finanse/dwuglos-w-rzadzie-w-sprawie-wibor-u-niezatwierdzone- stanowisko-dla-tsue/sw065wd
W dniu 17 października 2024 r. na portalu Business Insider zamieszczony został artykuł odnośnie do braku jednomyślności głównych urzędów i instytucji opracowujących opinie dla Kancelarii Premiera celem przedstawienia TSUE stanowiska Polski w sprawie WIBORu.
Według autora publikacji Ministerstwo Sprawiedliwości i Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydały opinie, w których wskazały, że dyrektywa 93/13/EWG pozwala na badanie postanowień umownych dotyczących zmiennego oprocentowania opartego o wskaźnik WIBOR. Pozostałe instytucje i organy przyjęły stanowisko przeciwne.
Więcej znajdziesz w: https://businessinsider.com.pl/finanse/dwuglos-w-rzadzie-w-sprawie-wibor-u-niezatwierdzone-stanowisko-dla-
tsue/sw065wd
Czy także przedsiębiorcy będą mieli szanse walki z WIBOREM? Niezależnie od tego, czy umowa kredytu została zawarta z konsumentem czy przedsiębiorcą, musi ona być zgodna z prawem – ustawami, zasadami współżycia społecznego oraz naturą stosunku prawnego.
Przepisy dotyczące klauzul abuzywnych (niedozwolonych postanowień umownych) odnosić można do umów zawieranych między przedsiębiorcą i konsumentem (art. 385 1 k.c.). Nie wyklucza to jednak możliwości kwestionowania zapisów umowy w przypadku zawarcia jej między przedsiębiorcami.
Art. 58 § 1 i 2 k.c. stanowią, że Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególności ten, iż na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wchodzą odpowiednie przepisy ustawy. Nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. Z kolei art. 353 1 k.c. stanowi, że Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego. Nie powinno budzić wątpliwości, że sprzeczność czynności prawnej z ustawą regulującą tą czynność jest nieważna. Art. 69 ust. 1 i 2 prawa bankowego definiuje czym jest umowa kredytu i jakie warunki powinna spełniać. Naruszenie warunków tam opisanych może skutkować nieważnością umowy, niezależnie od tego czy kredytobiorcą
jest konsument czy przedsiębiorca (art. 58 § 1 k.c. w zw. z art. 69 ust. 1 i 2 p.b.).
Szersze pole manewru zapewnia odwołanie się do zasad współżycia społecznego (art. 58 § 2 k.c.) oraz natury
stosunku prawnego (art. 353
1 k.c.). Przez zasady współżycia społecznego należy rozumieć zbiór powszechnie przyjętych, dominujących w społeczeństwie norm moralnych i obyczajowych, wyznaczanych przez wartości uczciwego i przyzwoitego postępowania, z kolei natura stosunku prawnego oznacza obowiązek postępowania w zgodzie z podstawowymi cechami danego stosunku kontraktowego.
